प्रस्तावना
विमानतळे, रुग्णालये, शॉपिंग सेंटर्स, भुयारी मार्ग, उंच इमारती आणि इतर महत्त्वाच्या ठिकाणी, आग लागल्यास लोकांची सुरक्षितता आणि आपत्कालीन प्रणालींचे सुरळीत कामकाज सुनिश्चित करण्यासाठी, उत्कृष्ट अग्निरोधक क्षमता असलेल्या अग्निरोधक वायर आणि केबलचा वापर करणे आवश्यक आहे. वैयक्तिक सुरक्षेवर वाढत्या लक्षामुळे, अग्निरोधक केबल्सची बाजारपेठेतील मागणीही वाढत आहे आणि त्यांची वापराची क्षेत्रे अधिकाधिक व्यापक होत असल्याने, अग्निरोधक वायर आणि केबलच्या गुणवत्तेच्या आवश्यकताही अधिकाधिक वाढत आहेत.
अग्निरोधक वायर आणि केबल म्हणजे अशी वायर आणि केबल, जी एका विशिष्ट ज्योतीखाली आणि वेळेत जळत असतानाही एका विशिष्ट स्थितीत सतत कार्यरत राहण्याची क्षमता ठेवते, म्हणजेच लाइनची अखंडता टिकवून ठेवते. अग्निरोधक वायर आणि केबलमध्ये सामान्यतः कंडक्टर आणि इन्सुलेशन थर यांच्यामध्ये एक रिफ्रॅक्टरी थर असतो. हा रिफ्रॅक्टरी थर सहसा कंडक्टरभोवती थेट गुंडाळलेली बहुस्तरीय रिफ्रॅक्टरी मायका टेप असते. आगीच्या संपर्कात आल्यावर, ही टेप सिंटर होऊन कंडक्टरच्या पृष्ठभागाला चिकटलेल्या एका कठीण, घन इन्सुलेटर पदार्थात रूपांतरित होते आणि लागू केलेल्या ज्योतीमुळे पॉलिमर जळला तरीही लाइनचे सामान्य कार्य सुनिश्चित करू शकते. त्यामुळे, अग्निरोधक वायर आणि केबलच्या गुणवत्तेमध्ये अग्निरोधक मायका टेपची निवड अत्यंत महत्त्वाची भूमिका बजावते.
१. उष्णतारोधक अभ्रक पट्ट्यांची रचना आणि प्रत्येक रचनेची वैशिष्ट्ये
रिफ्रॅक्टरी मायका टेपमध्ये, मायका पेपर हेच खरे विद्युतरोधक आणि रिफ्रॅक्टरी मटेरियल असते, परंतु मायका पेपरमध्ये स्वतःची ताकद जवळजवळ नसते आणि ती वाढवण्यासाठी त्याला मजबुती देणाऱ्या मटेरियलने बळकट करणे आवश्यक असते, आणि मायका पेपर व मजबुती देणारे मटेरियल एकजीव करण्यासाठी चिकट पदार्थाचा वापर करावा लागतो. त्यामुळे, रिफ्रॅक्टरी मायका टेपसाठी लागणारा कच्चा माल हा मायका पेपर, मजबुती देणारे मटेरियल (ग्लास क्लॉथ किंवा फिल्म) आणि रेझिन चिकट पदार्थापासून बनलेला असतो.
१.१ मायका पेपर
वापरलेल्या अभ्रक खनिजांच्या गुणधर्मांनुसार अभ्रक कागदाचे तीन प्रकारांमध्ये वर्गीकरण केले जाते.
(1) पांढऱ्या अभ्रकापासून बनवलेला अभ्रकी कागद;
(2) सोनेरी अभ्रकापासून बनवलेला अभ्रकी कागद;
(3) कृत्रिम अभ्रक कच्चा माल म्हणून वापरून बनवलेला अभ्रक कागद.
या तिन्ही प्रकारच्या मायका पेपरची आपापली वैशिष्ट्ये आहेत.
मायका पेपरच्या तीन प्रकारांमध्ये, सामान्य तापमानातील विद्युत गुणधर्मांच्या बाबतीत व्हाईट मायका पेपर सर्वोत्तम, सिंथेटिक मायका पेपर दुसऱ्या क्रमांकावर आणि गोल्ड मायका पेपर निकृष्ट असतो. उच्च तापमानातील विद्युत गुणधर्मांच्या बाबतीत, सिंथेटिक मायका पेपर सर्वोत्तम, गोल्ड मायका पेपर दुसऱ्या क्रमांकावर आणि व्हाईट मायका पेपर निकृष्ट असतो. सिंथेटिक मायकामध्ये स्फटिकमय पाणी नसते आणि त्याचा वितळणांक १,३७०°C असतो, त्यामुळे उच्च तापमानाला त्याचा प्रतिकार सर्वोत्तम असतो; गोल्ड मायका ८००°C तापमानाला स्फटिकमय पाणी सोडण्यास सुरुवात करतो आणि उच्च तापमानाला त्याचा प्रतिकार दुसऱ्या क्रमांकावर सर्वोत्तम असतो; व्हाईट मायका ६००°C तापमानाला स्फटिकमय पाणी सोडतो आणि उच्च तापमानाला त्याचा प्रतिकार निकृष्ट असतो. गोल्ड मायका आणि सिंथेटिक मायका यांचा उपयोग सामान्यतः उत्तम उष्णतारोधक गुणधर्म असलेल्या रिफ्रॅक्टरी मायका टेप्स तयार करण्यासाठी केला जातो.
१.२ प्रबलन साहित्य
मजबुतीकरण साहित्य सहसा ग्लास क्लॉथ आणि प्लॅस्टिक फिल्म असते. ग्लास क्लॉथ हे अल्कली-मुक्त काचेपासून बनवलेले काच तंतूंचे एक अखंड धागे असते, जे विणलेले असावे लागते. फिल्मसाठी विविध प्रकारच्या प्लॅस्टिक फिल्मचा वापर केला जाऊ शकतो, प्लॅस्टिक फिल्मच्या वापरामुळे खर्च कमी होतो आणि पृष्ठभागाचा घर्षण प्रतिरोध सुधारतो, परंतु ज्वलनादरम्यान निर्माण होणाऱ्या उत्पादनांनी मायका पेपरचे इन्सुलेशन नष्ट करू नये आणि त्यांच्यात पुरेशी ताकद असावी. सध्या सामान्यतः पॉलिस्टर फिल्म, पॉलिथिलीन फिल्म इत्यादींचा वापर केला जातो. हे लक्षात घेण्यासारखे आहे की मायका टेपची ताणशक्ती मजबुतीकरण साहित्याच्या प्रकाराशी संबंधित आहे आणि ग्लास क्लॉथ मजबुतीकरण असलेल्या मायका टेपची ताणक्षमता सामान्यतः फिल्म मजबुतीकरण असलेल्या मायका टेपपेक्षा जास्त असते. याव्यतिरिक्त, सामान्य तापमानावर मायका टेपची IDF ताकद मायका पेपरच्या प्रकाराशी संबंधित असली तरी, ती मजबुतीकरण साहित्याशी देखील जवळून संबंधित आहे आणि सामान्यतः सामान्य तापमानावर फिल्म मजबुतीकरण असलेल्या मायका टेपची IDF ताकद फिल्म मजबुतीकरण नसलेल्या मायका टेपपेक्षा जास्त असते.
१.३ रेझिन चिकटवणारे पदार्थ
रेझिन चिकट पदार्थ अभ्रक कागद आणि मजबुतीकरण सामग्रीला एकसंध करतो. अभ्रक कागद आणि मजबुतीकरण सामग्रीची उच्च बंध शक्ती पूर्ण करण्यासाठी चिकट पदार्थाची निवड करणे आवश्यक आहे, जेणेकरून अभ्रक टेपमध्ये एक विशिष्ट लवचिकता येईल आणि जळल्यानंतर तो करपणार नाही. अभ्रक टेप जळल्यानंतर करपणार नाही हे अत्यावश्यक आहे, कारण त्याचा थेट परिणाम जळल्यानंतरच्या अभ्रक टेपच्या विद्युतरोधक क्षमतेवर होतो. अभ्रक कागद आणि मजबुतीकरण सामग्रीला जोडताना, चिकट पदार्थ दोन्हींच्या छिद्रांमध्ये आणि सूक्ष्म छिद्रांमध्ये शिरतो, आणि जर तो जळून करपला तर तो विद्युत वाहकतेसाठी एक मार्ग बनतो. सध्या, रिफ्रॅक्टरी अभ्रक टेपसाठी सामान्यतः वापरला जाणारा चिकट पदार्थ सिलिकॉन रेझिन चिकट पदार्थ आहे, जो जळल्यानंतर पांढरी सिलिका पावडर तयार करतो आणि त्यात चांगले विद्युतरोधक गुणधर्म असतात.
निष्कर्ष
(1) रिफ्रॅक्टरी मायका टेप्स सामान्यतः गोल्ड मायका आणि सिंथेटिक मायका वापरून तयार केले जातात, ज्यांचे उच्च तापमानात विद्युत गुणधर्म चांगले असतात.
(2) अभ्रक टेपची तन्य शक्ती ही मजबुतीकरण सामग्रीच्या प्रकाराशी संबंधित आहे आणि ग्लास क्लॉथ मजबुतीकरण असलेल्या अभ्रक टेपचे तन्य गुणधर्म सामान्यतः फिल्म मजबुतीकरण असलेल्या अभ्रक टेपपेक्षा जास्त असतात.
(3) सामान्य तापमानावर अभ्रक टेपची IDF ताकद ही अभ्रक कागदाच्या प्रकारावर, तसेच मजबुतीकरण सामग्रीवर अवलंबून असते आणि सामान्यतः फिल्म मजबुतीकरण नसलेल्या अभ्रक टेपपेक्षा फिल्म मजबुतीकरण असलेल्या अभ्रक टेपसाठी ती जास्त असते.
(4) अग्निरोधक अभ्रक टेपसाठी वापरले जाणारे चिकट पदार्थ बहुतेकदा सिलिकॉन चिकट पदार्थ असतात.
पोस्ट करण्याची वेळ: ३० जून २०२२